Ortopedia • Wrocław
Choroba zwyrodnieniowa stawu biodrowego, nazywana również koksartrozą lub osteoartrozą biodra, jest przewlekłą chorobą całego stawu. Może powodować ból w pachwinie, udzie lub pośladku, ograniczenie ruchomości i stopniowe pogorszenie sprawności podczas chodzenia, zakładania butów czy wstawania z krzesła.
Ból biodra nie zawsze pochodzi jednak bezpośrednio ze stawu biodrowego. Podobne dolegliwości mogą występować przy chorobach kręgosłupa lędźwiowego, przeciążeniu ścięgien lub problemach w okolicy krętarza większego. Dlatego sama lokalizacja bólu nie wystarcza do rozpoznania koksartrozy.
Podstawą leczenia są odpowiednio dobrane ćwiczenia, utrzymywanie możliwej aktywności, modyfikacja obciążeń i – jeśli występuje nadmierna masa ciała – stopniowa redukcja masy. U części pacjentów stosuje się również leczenie przeciwbólowe lub krótkoterminowe iniekcje dostawowe. Przy bardzo nasilonych objawach i znacznym ograniczeniu funkcji można rozważyć endoprotezoplastykę.
Staw biodrowy tworzą głowa kości udowej oraz panewka miednicy.
Powierzchnie stawu pokrywa chrząstka, która umożliwia płynny ruch i pomaga przenosić duże obciążenia.
W przebiegu choroby zwyrodnieniowej mogą zachodzić zmiany w:
WHO podkreśla, że osteoartroza obejmuje cały staw, a nie tylko chrząstkę.
Najczęściej występują:
W bardziej zaawansowanej chorobie ból może występować również:
Najbardziej typowym miejscem jest pachwina.
Ból może jednak promieniować do:
Z tego powodu pacjent może początkowo zgłaszać „ból uda” albo „ból kolana”, mimo że źródłem problemu jest biodro.
Tak.
Unerwienie i sposób przekazywania bólu powodują, że choroba biodra może być odczuwana również w okolicy kolana.
Dlatego przy bólu kolana bez jednoznacznych zmian w samym stawie kolanowym lekarz może również zbadać biodro.
Może, ale nie musi.
Ból pośladka może pochodzić również z:
Jeżeli występuje również drętwienie, mrowienie albo ból promieniujący daleko w dół nogi, trzeba rozważyć źródło neurologiczne.
Nie zawsze jest to możliwe na podstawie samych objawów.
Choroba stawu biodrowego częściej powoduje:
Problem kręgosłupa częściej może powodować:
Oba problemy mogą jednak występować jednocześnie.
Jednym z typowych objawów koksartrozy jest stopniowa utrata rotacji i zgięcia stawu biodrowego.
Czynności takie jak:
wymagają właśnie odpowiedniego zakresu zgięcia i rotacji biodra.
Ich pogorszenie jest ważnym elementem wywiadu ortopedycznego.
Może występować, ale w typowej osteoartrozie zwykle jest stosunkowo krótka.
NICE wskazuje, że u osoby w wieku 45 lat lub starszej, która ma ból stawu związany z aktywnością i poranną sztywność trwającą nie dłużej niż około 30 minut, typową chorobę zwyrodnieniową można często rozpoznać klinicznie bez rutynowego obrazowania.
Dłuższa poranna sztywność może wskazywać na potrzebę różnicowania innych chorób stawów.
Najczęściej nie ma jednej przyczyny.
Ryzyko może zwiększać się przy:
WHO wymienia między innymi wiek, wcześniejszy uraz, nadmierne obciążenie, otyłość i czynniki genetyczne jako istotne czynniki ryzyka osteoartrozy.
Tak.
Przy dysplazji panewka może niedostatecznie obejmować głowę kości udowej.
Obciążenie stawu rozkłada się wtedy inaczej i może dochodzić do wcześniejszego rozwoju zmian zwyrodnieniowych.
Dlatego koksartroza może występować także u stosunkowo młodych osób.
Najbardziej typowy jest ból w pachwinie. Może promieniować do uda, pośladka lub nawet kolana. Nie każda dolegliwość w okolicy biodra oznacza jednak chorobę samego stawu.
Tak. Ból pośladka i kończyny może mieć źródło w kręgosłupie lędźwiowym, szczególnie jeśli występuje razem z drętwieniem lub mrowieniem. Oba problemy mogą również współistnieć.
Zwykle nie. Typową chorobę zwyrodnieniową często można rozpoznać klinicznie, a jeśli obrazowanie jest potrzebne, podstawowym badaniem jest zazwyczaj RTG. NICE nie zaleca rutynowego obrazowania typowej osteoartrozy.
Może zmniejszać ból i poprawiać funkcję szczególnie przy łagodnej i umiarkowanej objawowej OA biodra. Jest to zgodne z aktualnymi wytycznymi AAOS.
U części pacjentów tak, ale efekt jest krótkoterminowy. Iniekcja nie odbudowuje chrząstki i nie usuwa przyczyny choroby.
Aktualne AAOS nie zaleca go w objawowej OA biodra, ponieważ nie wykazano poprawy bólu i funkcji w porównaniu z placebo.
Nie. Wielu pacjentów przez długi czas funkcjonuje dzięki leczeniu zachowawczemu. Operację rozważa się, gdy ból i ograniczenie funkcji istotnie wpływają na jakość życia mimo właściwego leczenia.
Nie. NICE zaleca, aby nie wykluczać pacjenta ze skierowania tylko na podstawie BMI. Masa ciała może jednak wpływać na ryzyko okołooperacyjne i jest uwzględniana podczas kwalifikacji.
Jeżeli ból, ograniczenie ruchu albo uraz wymaga diagnostyki, pierwszym krokiem może być konsultacja ortopedyczna.
OMEGA Medical Clinics
ul. Traugutta 72/U2, 50-418 Wrocław
Rejestracja: 717 181 801
e-mail: rejestracja2@omegamc.pl
Rejestracja On-line
Wybierz portal, przez który chcesz umówić wizytę.
