Ortopedia • Wrocław
Zapalenie rozcięgna podeszwowego, coraz częściej określane także jako fasciopatia podeszwowa, jest jedną z najczęstszych przyczyn bólu pięty. Typowy ból pojawia się pod piętą, szczególnie podczas pierwszych kroków rano albo po dłuższym siedzeniu. Po „rozchodzeniu” może się chwilowo zmniejszyć, a następnie ponownie nasilić po długim staniu, chodzeniu lub treningu.
Ostroga piętowa to natomiast wyrośl kostna widoczna w RTG. Sama obecność ostrogi nie oznacza, że to ona powoduje ból. Aktualny materiał Mayo Clinic z 7 sierpnia 2026 r. podkreśla, że ostrogi piętowe mogą występować bezobjawowo i zazwyczaj nie wymagają usuwania.
Większość przypadków fasciopatii podeszwowej leczy się bez operacji. Podstawą są odpowiednio dobrane ćwiczenia, modyfikacja obciążeń, stopniowy powrót do aktywności i – zależnie od sytuacji – dodatkowe metody zmniejszające obciążenie bolesnej okolicy.
Rozcięgno podeszwowe to mocne pasmo tkanki biegnące od kości piętowej w kierunku palców.
Pomaga ono:
W okolicy przyczepu do kości piętowej działają duże siły.
Jeżeli obciążenie jest większe niż zdolność tkanki do regeneracji i adaptacji, może rozwinąć się bolesna fasciopatia.
Nie zawsze w klasycznym znaczeniu.
W przewlekłych dolegliwościach znaczenie mają również zmiany degeneracyjne i zaburzenia struktury tkanki.
Dlatego określenie fasciopatia podeszwowa może lepiej oddawać charakter problemu niż samo słowo „zapalenie”.
Określenie „zapalenie rozcięgna podeszwowego” pozostaje jednak bardzo powszechne i dobrze rozpoznawane przez pacjentów.
Najczęściej ból znajduje się:
Może nieco promieniować do przodu wzdłuż podeszwy.
Wytyczne JOSPT 2023 opisują charakterystyczny ból przyśrodkowo-podeszwowej części pięty oraz bolesność przy ucisku przyczepu rozcięgna.
Podczas snu i dłuższego odpoczynku stopa przez wiele godzin pozostaje bez obciążenia.
Pierwsze kroki ponownie napinają bolesne rozcięgno.
Dlatego typowe jest:
Jest to jeden z najbardziej charakterystycznych elementów obrazu klinicznego plantar fasciitis.
Tak.
Po okresowym zmniejszeniu bólu dolegliwości mogą ponownie narastać po:
Dlatego pacjent może odczuwać silny ból zarówno rano, jak i po intensywnym dniu.
Ostroga piętowa to wyrośl kostna w okolicy kości piętowej widoczna w badaniu RTG.
Może występować w miejscu przyczepu rozcięgna podeszwowego.
Dawniej często tłumaczono ból mechanizmem „kolca kostnego wbijającego się w tkanki”.
Obecnie wiadomo, że taki opis jest zbyt prosty.
Nie musi.
Wiele osób ma ostrogę widoczną na RTG i nie odczuwa żadnych dolegliwości.
Mayo Clinic w aktualizacji z 7 sierpnia 2026 r. podkreśla, że ostrogi widoczne na zdjęciu nie są typowo przyczyną bólu przy plantar fasciitis i ich usuwanie zazwyczaj nie jest konieczne.
Dlatego nie powinno się leczyć wyłącznie zdjęcia RTG.
Najczęściej nie.
Jeżeli źródłem bólu jest fasciopatia podeszwowa, leczenie koncentruje się przede wszystkim na:
Samo chirurgiczne usunięcie ostrogi nie jest standardowym leczeniem większości przypadków bólu pięty.
Najczęściej problem ma związek z przeciążeniem.
Znaczenie mogą mieć:
Aktualne CPG JOSPT uwzględnia między innymi zmianę obciążenia i ograniczenia biomechaniczne jako ważne elementy oceny pacjenta.
Może.
Większa masa ciała zwiększa siły działające na stopę podczas każdego kroku.
Aktualny materiał Mayo Clinic wymienia nadwagę jako jeden z czynników zwiększających ryzyko plantar fasciitis.
Nie oznacza to jednak, że ból pięty występuje wyłącznie u osób z nadwagą ani że problem jest „winą” pacjenta.
Nie zawsze. Ostroga może być widoczna u osoby bez żadnych objawów. Aktualny materiał Mayo Clinic z sierpnia 2026 r. wskazuje, że ostrogi kostne nie są typową przyczyną bólu w plantar fasciitis i najczęściej nie wymagają usuwania.
Najczęściej nie. Większość pacjentów poprawia się po leczeniu nieoperacyjnym, a sama obecność ostrogi nie jest wskazaniem do zabiegu.
Pierwsze kroki po okresie bez obciążenia ponownie napinają bolesne rozcięgno. Ból podczas pierwszych kroków rano lub po dłuższym siedzeniu jest jednym z najbardziej typowych objawów fasciopatii podeszwowej.
Zwykle nie. Typową fasciopatię często można rozpoznać na podstawie wywiadu i badania. RTG lub MRI stosuje się głównie wtedy, gdy trzeba wykluczyć inną przyczynę bólu.
Mogą być dodatkiem, ale nie powinny być jedynym sposobem leczenia. Nie każdy pacjent potrzebuje także indywidualnych wkładek na miarę.
Tak. Aktualne wytyczne z 2023 r. z silną rekomendacją wskazują rozciąganie rozcięgna podeszwowego oraz mięśni łydki jako ważne elementy leczenia.
Nie. Nie powinno się tłumaczyć jej działania jako rozbijania kostnej wyrośli. Jeżeli terapia pomaga, jej działanie dotyczy przede wszystkim bolesnych tkanek i odpowiedzi biologicznej.
U większości pacjentów możliwa jest znaczna poprawa lub ustąpienie dolegliwości dzięki leczeniu zachowawczemu. Poprawa może jednak wymagać kilku miesięcy systematycznego postępowania.
Jeżeli ból, ograniczenie ruchu albo uraz wymaga diagnostyki, pierwszym krokiem może być konsultacja ortopedyczna.
OMEGA Medical Clinics
ul. Traugutta 72/U2, 50-418 Wrocław
Rejestracja: 717 181 801
e-mail: rejestracja2@omegamc.pl
Rejestracja On-line
Wybierz portal, przez który chcesz umówić wizytę.
