Ortopedia • Wrocław
Ból barku podczas unoszenia ręki, sięgania nad głowę albo spania na bolesnym boku często wiąże się z przeciążeniem struktur stożka rotatorów i przestrzeni podbarkowej. Dawniej taki problem bardzo często określano jako „zespół ciasnoty podbarkowej” lub „impingement”.
Obecnie wiadomo, że ból barku nie zawsze wynika z prostego mechanicznego „zakleszczania” ścięgna pod wyrostkiem barkowym. Pod podobnymi objawami mogą kryć się między innymi tendinopatia stożka rotatorów, podrażnienie kaletki podbarkowej, częściowe uszkodzenie ścięgna albo pełne zerwanie jednego lub kilku ścięgien.
Najważniejsze jest więc ustalenie, czy problem ma charakter przeciążeniowy, degeneracyjny czy urazowy oraz czy doszło do istotnego uszkodzenia stożka rotatorów. Aktualne wytyczne AAOS z 2025 r. obejmują zarówno diagnostykę, leczenie zachowawcze, jak i operacyjne uszkodzeń stożka rotatorów.
Stożek rotatorów tworzą ścięgna czterech mięśni otaczających staw ramienny:
Ich zadaniem jest między innymi:
Najczęściej problemy dotyczą ścięgna mięśnia nadgrzebieniowego, ale uszkodzenia mogą obejmować również inne elementy stożka.
Termin ten tradycyjnie opisuje ból związany ze strukturami znajdującymi się w przestrzeni pod wyrostkiem barkowym.
Znajdują się tam między innymi:
Dawniej zakładano, że głównym mechanizmem bólu jest mechaniczne „ocieranie” ścięgien o wyrostek barkowy.
Obecnie wiadomo, że problem jest bardziej złożony.
Znaczenie mogą mieć:
Dlatego coraz częściej używa się szerszych określeń takich jak ból podbarkowy lub tendinopatia stożka rotatorów.
Najczęściej występuje ból podczas unoszenia ręki.
Może pojawiać się podczas:
Ból często jest odczuwany w bocznej części ramienia, mimo że źródłem problemu znajduje się w barku.
Tak.
Dolegliwości mogą nasilać się podczas leżenia na bolesnym boku.
U części osób ból:
Nocny ból może występować zarówno przy tendinopatii, jak i przy uszkodzeniach stożka rotatorów.
U części pacjentów ból pojawia się głównie podczas unoszenia ramienia w określonym zakresie.
Może nasilać się w środkowej części ruchu, a następnie zmniejszać po dalszym uniesieniu ręki.
Taki objaw określa się jako bolesny łuk.
Może występować przy problemach podbarkowych, ale nie jest wystarczająco swoisty, aby samodzielnie rozpoznać konkretną chorobę.
Tak.
Typowy ból związany ze stożkiem rotatorów może promieniować po bocznej stronie ramienia.
Zwykle nie powoduje typowych zaburzeń czucia w palcach.
Jeżeli pojawia się:
trzeba rozważyć również problem dotyczący kręgosłupa szyjnego lub nerwów.
Tendinopatia oznacza przeciążeniowe i degeneracyjne zmiany ścięgna bez konieczności pełnego przerwania jego ciągłości.
Uszkodzenie może mieć charakter:
Przy pełnym zerwaniu ścięgno jest przerwane na całej swojej grubości.
Nie każde uszkodzenie widoczne w USG lub MRI powoduje jednak bardzo silne objawy.
Tak.
Do ostrego uszkodzenia może dojść na przykład podczas:
U części pacjentów ścięgno jest wcześniej osłabione przez zmiany degeneracyjne, a uraz powoduje jego nagłe przerwanie lub powiększenie istniejącego uszkodzenia.
Po urazie mogą wystąpić:
Szczególnie istotna jest nagła utrata siły po urazie.
Taki obraz powinien skłaniać do wcześniejszej konsultacji ortopedycznej.
Może, ale nie zawsze.
Ruch może być ograniczony także przez:
Dlatego ważne jest odróżnienie, czy pacjent nie może sam unieść ręki, czy ruch jest ograniczony także wtedy, gdy kończyną porusza osoba badająca.
Nie zawsze. Współczesne podejście uwzględnia stan samego ścięgna, kontrolę ruchu i tolerancję obciążeń. Problem jest bardziej złożony niż samo mechaniczne „ocieranie”.
Nie. Może występować przy tendinopatii, podrażnieniu kaletki, częściowym uszkodzeniu i innych problemach barku.
Często jest bardzo przydatne. USG i MRI są użytecznymi badaniami uzupełniającymi, zwłaszcza gdy podejrzewa się strukturalne uszkodzenie ścięgna.
Nie. U części pacjentów rehabilitacja może istotnie zmniejszyć ból i poprawić funkcję. Decyzja zależy między innymi od charakteru urazu, wielkości zmiany, siły i potrzeb pacjenta.
Przewlekłe pełne zerwania zwykle nie odtwarzają samoistnie prawidłowej anatomii. Funkcja może jednak znacznie się poprawić dzięki adaptacji pozostałych mięśni i odpowiedniej rehabilitacji.
Nie. Może krótkotrwale zmniejszyć ból i poprawić funkcję, ale nie zszywa przerwanego ścięgna. AAOS wskazuje przede wszystkim na krótkoterminową korzyść pojedynczej iniekcji.
Nie można tego obiecać. Zastosowania biologiczne są nadal badane, a ich wartość zależy od konkretnego rodzaju uszkodzenia i sposobu leczenia.
Nie. Aktualne AAOS nie wskazuje rutynowej akromioplastyki jako koniecznego dodatku do naprawy małych i średnich pełnych uszkodzeń stożka rotatorów.
Jeżeli ból, ograniczenie ruchu albo uraz wymaga diagnostyki, pierwszym krokiem może być konsultacja ortopedyczna.
OMEGA Medical Clinics
ul. Traugutta 72/U2, 50-418 Wrocław
Rejestracja: 717 181 801
e-mail: rejestracja2@omegamc.pl
Rejestracja On-line
Wybierz portal, przez który chcesz umówić wizytę.
